Home / Kenniscentrum / Fundament
Fundament · wat yoga is en waar ze vandaan komtDe acht ledematen van Patañjali
अष्टाङ्ग योगaṣṭāṅga yoga
Van gedrag naar opname: de acht stappen die Patañjali in het tweede en derde hoofdstuk van de Yoga Sutra's beschrijft.
In Yoga Sutra 2.29 somt Patañjali ze op: yama, niyama, asana, pranayama, pratyahara, dharana, dhyana en samadhi. Hij noemt ze anga, ledematen. Het woord is goed gekozen: ledematen groeien samen, je hoeft niet te wachten met de ene tot de andere af is. Toch is er een volgorde, van grof naar fijn.
De uiterlijke yoga
De eerste vijf heten bahiranga, de uiterlijke delen.
- Yama, vijf onthoudingen tegenover anderen: geen geweld, waarachtig zijn, niet stelen, matigheid, niet hamsteren. Zie Yama en niyama.
- Niyama, vijf leefregels voor jezelf: reinheid, tevredenheid, discipline, zelfstudie, overgave.
- Asana, een houding die stabiel en aangenaam is (2.46). Ze wordt volmaakt als de inspanning wegvalt en de geest zich richt op het oneindige (2.47). Dan storen tegenstellingen zoals warm en koud niet meer (2.48).
- Pranayama, het onderbreken van de gewone stroom van in- en uitademen (2.49). Patañjali beschrijft lengte, plaats en aantal, en een vierde vorm die vanzelf ontstaat.
- Pratyahara, de zintuigen die zich terugtrekken van hun objecten en de geest volgen (2.54).
De innerlijke yoga
De laatste drie heten antaranga. Samen noemt Patañjali ze samyama (3.4).
- Dharana, de aandacht vasthouden op één plek (3.1).
- Dhyana, de aandacht die daar ongebroken stroomt (3.2).
- Samadhi, als alleen het object nog oplicht en het gevoel van 'ik kijk' wegvalt (3.3).
Ashtanga Vinyasa, de dynamische stijl van K. Pattabhi Jois uit Mysore, heeft dezelfde naam maar is een reeks houdingen. Hier gaat het om de acht ledematen van Patañjali.
Wat dit betekent voor je oefening
Een les die alleen houdingen bevat, werkt met de derde ledemaat. Dat is niet slecht, het is alleen niet volledig. In de Bihar-lijn bevat een gewone oefening bijna altijd vijf ledematen: houding, adem, terugtrekken van de zintuigen (in shavasana of yoga nidra), concentratie en een korte meditatie. Yama en niyama oefen je de rest van de dag.
Bronnen
- Patañjali, Yoga Sutra 2.28-2.55 en 3.1-3.4
- Swami Satyananda, Four Chapters on Freedom, commentaar bij Sadhana Pada en Vibhuti Pada